Bodrum’da Elektrik Kaynaklı Yangınların Önlenmesi ve Sigorta Eksper Süreçleri İçin Teknik Raporlama

Bodrum’da özellikle yaz aylarında, haberlerde sıkça "elektrik kontağından çıkan yangın" başlıklarını görürüz. Aşırı sıcaklar, tesisatlara binen aşırı yük ve bakımsızlık birleştiğinde felaket kaçınılmaz olur. Yangın sonrası ise mülk sahipleri için ikinci bir zorlu süreç başlar: Sigorta şirketinden hasar tazminatını alabilmek. Sigorta şirketleri, yangının "kullanıcı hatası" veya "bakımsızlık" kaynaklı olup olmadığını titizlikle araştırır. Elektrik tesisatınızın standartlara uygun olduğunu belgeleyemezseniz, hasar ödemesi reddedilebilir. Bu yazıda, yangınları önlemek için alınacak teknik tedbirleri ve bir yangın/hasar durumunda Bodrum elektrikçi tarafından hazırlanacak "Teknik Rapor"un hukuki ve maddi önemini inceleyeceğiz.

Elektrik Yangınları Neden Çıkar?

Bodrum özelinde yangınların ana sebepleri şunlardır:
1. Gevşek Bağlantı (Ark): Pano içindeki vidaların veya buatlardaki klemenslerin gevşemesi, elektrik atlarken kıvılcım (ark) oluşturur. Bu kıvılcım zamanla binlerce derece ısıya ulaşır ve plastiği tutuşturur.
2. Aşırı Yüklenme: Bir prize takılan çoklu prizlerle klima, fırın, ütü aynı anda çalıştırıldığında kablo ısınır. Eğer sigorta doğru seçilmediyse (kablo ince, sigorta büyükse), sigorta atmaz ama kablo yanar.
3. Kalitesiz Malzeme: Yanmaz (halojen free) özelliği olmayan ucuz kablolar ve sahte sigortalar, en ufak bir ısınmada alev alır ve zehirli gaz yayar.
4. Dış Etkenler: Çatı aralarındaki kabloları kemiren fareler veya su alan dış armatürler kısa devre yaratır.

Yangını Önlemek İçin: Termal Kamera ve AFDD

Yangın "geliyorum" der. Kablolar yanmadan haftalar önce ısınmaya başlar.
Termal Kamera Denetimi: Profesyonel bir Bodrum elektrikçi, termal kamera ile panoları ve ek noktalarını tarar. Gözle görülmeyen ısı artışları (Hotspot) ekranda kırmızı olarak parlar. Bu noktaların sıkılması veya değişmesi yangını %100 önler. İşletmeler için bu tarama yıllık zorunluluktur.
AFDD (Ark Hatası Algılama Rölesi): Teknolojinin son ürünü olan bu cihaz, sigorta kutusuna takılır. Kabloda ezilme, gevşeklik veya kemirilme sonucu oluşan minik kıvılcımları (arkları) algılar ve saniyesinde elektriği keser. Standart sigortalar ve kaçak akım röleleri bu arkı göremez.

Sigorta Şirketleri Ne İster?

Evinizi veya iş yerinizi yangına karşı sigortalattınız. Poliçelerin "Genel Şartlar" bölümünde genellikle şu ibare yer alır: "Elektrik tesisatının bakımlı olması ve standartlara uygun olması sigortalının sorumluluğundadır."
Bir hasar oluştuğunda sigorta eksperi şunları sorar:
- Tesisatın periyodik bakım raporu var mı?
- Topraklama ölçümü yapılmış mı?
- Kaçak akım rölesi (RCD) var mı ve çalışıyor mu?
Eğer evinizde kaçak akım rölesi yoksa veya bypass edildiyse (iptal edildiyse), sigorta şirketi hasarı ödemeyi reddedebilir veya eksik ödeme yapar (Rücu eder).

Teknik Raporlama ve Bilirkişilik

Elektrik kaynaklı bir hasar (yangın veya voltaj dalgalanması sonucu cihaz yanması) durumunda, sigorta dosyasına eklenmek üzere yetkili bir elektrikçi veya mühendis tarafından Teknik Servis Raporu hazırlanmalıdır.
Bu raporda şunlar yer almalıdır:
1. Arızanın Kök Nedeni: "Yüksek voltaj geldi", "Yıldırım düştü", "Nötr koptu" gibi teknik tespit.
2. Alınan Önlemler: Binada koruma rölelerinin (Parafudr, RCD, Regülatör) mevcut olduğu ancak olayın şiddetiyle aşıldığı (Mücbir sebep) belirtilmelidir.
3. Hasar Tespiti: Hangi cihazların, hangi parçalarının yandığı fotoğraflarla belgelenmelidir.
Bodrum elektrikçi ekibinin hazırlayacağı detaylı ve teknik dilli bir rapor, sigorta sürecini hızlandırır ve hak ettiğiniz tazminatı almanızı sağlar.

Cihaz Yanması ve Voltaj Dalgalanması Hasarları

Sadece yangın değil, voltajın aniden yükselmesiyle buzdolabı, TV veya klima kartlarının yanması da sık yaşanır. "Elektronik Cihaz Sigortası" kapsamında bu hasarların ödenmesi için, arızanın şebeke kaynaklı olduğunun ispatlanması gerekir. Elektrikçi, ölçüm cihazlarıyla şebeke voltajını ve topraklama değerlerini ölçerek, hatanın kullanıcıdan değil şebekeden kaynaklandığını raporlar.

İşletmeler İçin Periyodik Kontrol Zorunluluğu

İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) kanununa göre, iş yerlerinin elektrik tesisatı, topraklama ve paratoner sistemleri yılda en az bir kez kontrol edilmeli ve raporlanmalıdır. Bu raporun eksikliği, hem iş kazalarında cezai sorumluluk doğurur hem de sigorta hasar ödemelerini riske atar.

Sonuç: Belge ve Bakım Sizi Korur

Elektrik tesisatına yapılan bakım ve alınan teknik raporlar, sadece bürokratik bir detay değil, maddi varlığınızın güvencesidir. Bodrum’da mülkünüzü yangına ve elektriksel hasarlara karşı korumak için, termal kamera ile denetim yapan, AFDD gibi yeni teknolojileri uygulayan ve sigorta süreçlerine hakim, raporlama yetkisi olan profesyonel elektrikçilerle çalışın. Unutmayın, en iyi sigorta, risk gerçekleşmeden alınan önlemdir.